نحوه تشخیص گرفتگی عروق پا با سونوگرافی
بیماری گرفتگی عروق پا یک بیماری شایع به علت تنگ شدن شریان های تغذیه کننده عروق پا است. در این بیماری، جریان خون به میزان مناسب و کافی به پا نمی رسد و این عدم کفایت در خونرسانی باعث ایجاد علائمی مانند درد پا به هنگام راه رفتن می شود. در ادامه این مقاله از سایت دکتر فاطمه کرمی متخصص رادیولوژی و بیوپسی سینه اصفهان به بررسی تشخیص گرفتگی عروق پا با سونوگرافی خواهیم پرداخت.
پلاکی که در دیواره های داخلی عروق شما جمع می شود از مواد مختلفی که در خون شما گردش می کنند ساخته می شود. اینها شامل کلسیم، چربی، کلسترول، ضایعات سلولی و فیبرین است که در لخته شدن خون در پا یا بیماری dvt نقش دارد. در پاسخ به تجمع پلاک، سلولهای دیواره شریان شما تکثیر می یابند و مواد اضافی ترشح می کنند که می تواند وضعیت گرفتگی عروق را بدتر کند.
ترومبوز ورید عمقی که در طی آن لخته های خون در رگ های عمیق بدن و معمولاً در پاها تشکیل می شود می تواند منجر به مشکلات جدی تر مانند لخته شدن در ریه ها شود. این اختلال می تواند تهدید کننده زندگی فرد باشد. سونوگرافی داپلر عروق پا، یکی از روش هایی است که بدون ایجاد عوارض، در کمترین زمان ممکن به نتایج دقیقی در رابطه با بررسی فشار خون، جریان خون و یا سرعت اندازه گیری جریان خون برسد. در طی سونوگرافی داپلر ، امواج صوتی در طی تماس با گلبول های قرمز در خون می تواند به نتایج دقیقی دست پیدا کند.
مطالعه بیشتر : کاربردها و مزایای انجام سونوگرافی داپلر موج پیوسته
با تبدیل امواج صوتی به تصاویر، پزشک شما می تواند این داده ها را مورد بررسی قرار دهد و اختلالات موجود مربوط به جریان خون، مانند لخته شدن در رگ ها یا مسدود شدن در شریان ها را بررسی کند. این دستگاه از طریق انتقال امواج صوتی فرکانس بالا (اولتراسوند) و رد شدن از سلول های خونی، از امواج صوتی برای تشکیل تصاویر استفاده می کند. در حقیقت سونوگرافی داپلر یک روش تصویربرداری است که با استفاده از تلفیق روش های اولتراسونیک ( سونوگرافی ) و همین طور تکنیک اکو پالس برای تولید نقش های رنگی بر روی تصاویری خاکستری که از بافت ها به دست می آید استفاده می کند.
دلایل بروز گرفتگی در عروق پا
عوامل خطر زیادی برای گرفتگی رگهای پا وجود دارد که عبارتند از:
- سن بالای ۵۰ سال
- وزن زیاد
- کلسترول غیرطبیعی
- داشتن سابقه بیماری مغزی عروقی یا سکته مغزی شدید
- داشتن مشکلات و بیماری قلبی
- دیابت
- داشتن سابقه خانوادگی کلسترول بالا، فشار خون بالا یا گرفتگی عروق پا
- فشار خون بالا
- ابتلا به بیماری کلیوی که نیازمند همودیالیز باشد
سبک زندگی که سبب افزایش خطر ابتلا به گرفتگی عروق پا شود شامل:
- ورزش نکردن و نداشتن فعالیت فیزیکی
- عادات غذایی غلط
- سیگار
- سوء مصرف مواد
علائم گرفتگی عروق پا
علائمی در گرفتگی عروق پا ایجاد می شود که در تشخیص نوع درگیری بسیار مهم هستند. ترومبوز ورید عمقی DVT در برخی موارد، ممکن است علائمی نداشته باشد. در صورت بروز علائم، می توانند شامل موارد زیر باشند:
- درد، تورم و حساسیت در یکی از پاها (معمولاً در عضلات ران یا ساق)
- درد شدید در منطقه آسیب دیده
- سیاهرگ های متورم
- گرم بودن پوست در ناحیه لخته
- قرمزی پوست، به خصوص در قسمت پشت ساق
- DVT معمولاً و نه همیشه، یک پا را تحت تأثیر قرار می دهد.
- ممکن است وقتی پای خود را به سمت بالا و به سمت زانو خم کنید، درد بیشتر شود.
مزیت های انجام سونوگرافی داپلر
- ترکیب حجم و درصد عروق در حالت سه بعدی
- اندازه گیری جریان خون با کمک پالس موج
- ارائه یک تصویر کلی از جریان خون در قلب و یا عروق
- تشخیص سریع دریچه ها، رگها و جریان آشفته
- بررسی مسیر و جریان خون
عوارض انجام سونوگرافی داپلر عروق پا
سونوگرافی داپلر یک عمل غیر تهاجمی و بدون درد است که هیچگونه پرتوتابی مخرب ندارد. هیچگونه خطر جانبی با این تست وجود ندارد و اکثر افراد به هیچ وجه احساس ناراحتی در حین درمان ندارند.
آمادگی های قبل از انجام سونوگرافی داپلر عروق پا
دو ساعت قبل از انجام آزمایش از کشیدن سیگار و دیگر موادی که حاوی نیکوتین هستند، خودداری کنید. نیکوتین باعث می شود عروق خونی باریک شود که می تواند بر نتیجه آزمایش شما اثر بگذارد.
برای انواع خاصی از سونوگرافی داپلر، ممکن است از شما بخواهند از چند ساعت قبل از انجام آزمایش، ناشتا باشید (غذا و نوشیدنی نخورید). در صورتی که آمادگی برای آزمایش، نیاز به انجام کار خاصی داشته باشد، پزشک به شما اطلاع خواهد داد.
نحوه انجام سونوگرافی داپلر
پیش از تست، به شما گفته می شود تا روی میز یا تخت آزمایش دراز بکشید. پزشک معالج، یک ژل محلول در آب را روی یک دستگاه به نام ترانسدوکتور قرار داده که مستقیماً امواج صوتی با فرکانس بالا را به داخل سرخرگ ها و سیاهرگ های مورد آزمایش میفرستد. برای بررسی سرخرگ ها، تکنسین آزمایشگاه یک دستگاه فشار سنج را در نواحی مختلف بدن می بندد. معمولاً دستگاه فشار سنج دور ران، ساق پا، قوزک یا نقاط مختلف بدن بسته می شود. این دستگاه ها با مقایسه فشار خون در نواحی مختلف پاها یا دست ها به پزشک معالج کمک می کنند. با حرکت دادن ترانسدوکتور در طول دست یا پا تصویر مورد نظر تشکیل می شود.
ترانسدوکتور امواج صوتی را از سطح پوست شما و از میان بافت های بدن به داخل عروق خونی می فرستد. امواج صوتی با برخورد به دیواره عروقی خونی بازتاب یافته و اطلاعات را به کامپیوتری که داده ها را پردازش و ذخیره می کند می فرستند. کامپیوتر تصاویری را که نشان دهنده جریان خون در میان سرخرگ ها و سیاهرگ ها است، برای پزشک معالج آماده می کند. سپس ترانسدوکتور برای انجام مقایسه در طول نواحی دیگر بدن حرکت داده می شود.
تماس با دکتر فاطمه کرمی متخصص رادیولوژی اصفهان
تفسیر سونوگرافی داپلر عروق پا
در صورتی که نتایج آزمایش نرمال باشد نشان می دهد که بیمار هیچگونه تنگی یا انسدادی در رگ های خود ندارد، همچنین فشار خون در عروق، طبیعی است. اما الگوهای غیر طبیعی جریان خون از جمله تنگ یا بسته شدن رگ ها می تواند نشان دهنده موارد زیر باشد:
- انسداد در شریان ها که ممکن است به دلیل تجمع کلسترول باشد.
- لخته شدن خون در ورید یا شریان
- گردش خون ضعیف که می تواند توسط عروق خونی آسیب دیده ایجاد شود.
- انسداد یا بسته شدن ورید
- بیماری شریانی اسپاستیک، بیماری که در آن عروق به دلیل استرس یا قرار گرفتن در معرض هوای سرد منقبض می شوند.
- انسداد یا لخته شدن در پیوند بای پس مصنوعی
میزان هزینه سونوگرافی داپلر عروق پا
هزینه سونوگرافی داپلر با توجه به تعرفه تعیین شده در نظام سلامت کشور می باشد و عوامل مختلفی نظیر شرایط بیمار می توانند بر روی آن تأثیرگذار باشند. البته افراد تحت پوشش بیمه می توانند از خدمات بیمه خود استفاده کنند.
مطالب پیشنهادی:
آشنایی با انواع مختلف رادیوگرافی
علل انجام سونوگرافی داپلر عروق گردن
تشخیص بیماری های ستون فقرات جنین و نوزاد با سونوگرافی